‍ کاوش نیوز-مجتبی لشکر بلوکی ، شب یلدا، از زمان غروب آفتاب در آخرین روز پاییز یعنی ۳۰ آذر شروع می‌شود و با طلوع آفتاب در اولین روز زمستان یعنی اول دی به پایان می‌رسد. 

ـ یلدا واژه‌ای سُریانی به معنای زایش و تولد است.

این شب را شب چله نیز گویند به علت شروع چله بزرگ زمستان از فردای آن؛ که دو دوره است:

۱ـ چله بزرگ از اول دی‌ تا دهم بهمن‌ که اوج سرما یخبندان است.

۲ـ چله کوچک از دهم بهمن‌ تا اول اسفند. 

-آداب و رسوم شب یلدا

 آتش روشن کردن در یلدا:

در باور ایرانیان باستان، آتش نمادی از روشنایی و خورشید بوده و برخی نیز آن را برای رفع نحسی اهریمنان روشن می‌کردند و اعتقاد داشتند که حرارت و شعله‌های آتش شیاطین را دور می‌کند.

- قصه‌خوانی و مثل گویی در شب یلدا:

در شب یلدا خانواده‌ها دورهم جمع می‌شوند و به شعر و داستان خوانی بزرگ‌ترها گوش فرا می‌دهند. این داستان‌ها بیشتر به فرهنگ هر استان، شهر و قومیت اقوام ایرانی مرتبط است. 

- فال حافظ و شاهنامه‌خوانی در شب یلدا:

شب یلدا با شعر و ادبیات کهن ما گره خورده،و  اعضای خانواده دور هم جمع می‌شوند و فال حافظ می‌گیرند، سپس شاهنامه‌خوانی می کنند و اگر شاهنامه با شیوه نقالی خوانده شود، جذابیتش صدچندان می‌شود. مثل ‌گویی یکی دیگر از آئین‌های شب یلدا است.

- چیدمان سفره شب یلدا:

چیدن سفره شب یلدا با انواع خوراکی‌ها و تنقلات یکی از آئین‌های این شب به‌یادماندنی است که شامل آجیل‌های سرخ رنگ، حلواها و شیرینی های سنتی و میوه‌هایی سرخ همچون انار و هندوانه و دیگر تنقلات است.

-امام علی(ع) : 

در آغاز سردی هوا خود را از سرما حفظ کنید و در پایان آن از آن استقبال کنید؛ زیرا سرما با بدن‌ها همان می‌کند که با درختان می‌کند؛ در آغاز(برگ درختان را) می‌سوزاند و در پایان می‌رویاند.(آخر زمستان آزاد بزارید بدن را)

***

- فصل زمستان از لحاظ سردی و تری در اوج می باشد و عموم بیماری ها از نظر طبیبان از بلغم که خلطی سرد و تَر هست پدید می آید، لذا از منظر طب سنتی باید خوراکی های گرم و خُشک بخورید تا بدن به تعادل برسد و دچار مرض نگردد.

لذا هندوانه طبعی سرد و تَر دارد و مزاج شخص هم ممکن است سرد باشد، فصل هم سرد! 

آیا با قرار گرفتن این حجم سردی در بدن؛ بدن می تواند مریض نگردد؟! 

 لذا فرهنگ و طب ایرانی از آتش تا آجیل به رنگ سرخ و از میوه های فصل و انجیر خُشک تا خرما و حلواهای سنتی با طب گرم را برای مصرف این شب توصیه می کند. 

و اما حرف آخر : 

در این بُرهه از زمان که از بحث اقتصاد گرفته تا جنگ نرم و شناختی_ادراکی دشمن در فضای رسانه ای؛ درصدد کاهش صله رحم و کاهش دورهمی های خانوادگی و حتی از بین بردن خانواده با فرهنگ ایرانی_اسلامی می باشد؛ این بزرگترها هستند که می توانند با گردآوری خانواده دور هم، هم گرمابخش خانواده و صمیمیت بین اعضای آن باشند و هم در تهاجم فرهنگ غربی، فرهنگ اصیل ایرانی را پاس داشته و به شکل صحیح به نسل بعد منتقل نمایند.